Harcanan Milyonlar Sıradan Bir Koltuk İçin mi?

Bir koltuk düşünün… Maaşı yok. Devlet makamı değil. Ama seçim kampanyası için milyonlar harcanıyor. Ekipler kuruluyor, toplantılar yapılıyor, salonlar tutuluyor, afişler basılıyor, araçlar sahaya sürülüyor, gazetelere ve televizyonlara ilanlar veriliyor. İnsan ister istemez soruyor: Bir oda başkanlığı neden bu kadar pahalı? Türkiye genelinde ticaret ve sanayi odaları ile ticaret borsalarında seçim süreci hareketlenmiş durumda. Dört yılda bir yapılan seçimlerde 365 oda ve borsada yaklaşık 1,4 milyon üye şirket sandık başına gidiyor. Buraya kadar demokratik bir süreç. Ancak seçim atmosferine baktığınızda insan ister istemez düşünmek zorunda kalıyor. Bazı adayların kampanyaları neredeyse genel seçim havasında. Ziyaretler, toplantılar, ekip organizasyonları, reklamlar, basın çalışmaları… Sanki Cumhurbaşkanlığı seçimi... Fakat bütün bu hareketliliğin yanında üyelerin önüne konulan somut projeler aynı ölçüde görünür değil. Zaten asıl mesele de burada başlıyor. Çünkü bir oda başkanlığı için milyonlar harcanıyorsa, bunun ekonomik ve kurumsal bir karşılığı olması gerekir. Bir tüccar zarar edeceğini bile bile milyonlar harcamaz. Personel giderini hesaplayan, vergisini kuruşu kuruşuna takip eden, finansman maliyetini düşürmeye çalışan iş insanı, söz konusu seçim olduğunda neden bu kadar büyük bütçeleri gözden çıkarıyor? Burada asıl soru şu: Harcanan paranın karşılığında ne bekleniyor? Eğer cevap üyeye hizmet, şehrin ekonomisini büyütmek, yatırım çekmek ve ticaret hayatının önündeki engelleri kaldırmaksa, bunu projeler üzerinden konuşalım. Dört yıl içinde hangi projeyi yapacaksınız, hangi yatırımı getireceksiniz, hangi sektörün sorununu çözeceksiniz ve üyeye hangi somut faydayı sağlayacaksınız? Bunu bütün adaylara soralım. Erzurum'da başkanlık için yarışan Lütfü Yüceli de dahil olmak üzere, sandığa girecek bütün adayların öncelikle projelerini ve hedeflerini anlatması, ardından da bu hedeflerin nasıl finanse edileceğini açıklaması, tartışmayı daha sağlıklı bir zemine taşıyacaktır. Kopyala, kes-yapıştır hazır metinlerle kürsüden okunan gazeller ile bu iş yürümez. Çünkü hariçten okunan gazelin ekonomik değeri yoktur. Memleketin ve üyelerin ihtiyacı sonuçtur. Bir başka tartışmalı başlık ise aidatlar. Aidat borcu bulunan üyelerin seçimlerde oy kullanabilmesine ilişkin kurallar, seçim dönemlerinde yeniden gündeme geliyor. Kamuoyuna yansıyan iddialara göre bazı seçimlerde adayların veya ekiplerin üyelerin aidat borçlarını ödeyerek oy desteği sağlamaya çalıştığı öne sürülüyor. Daha da önemlisi, bazı oda seçimlerinde oy karşılığı para veya başka menfaatler sağlandığı iddialarıyla resmi makamlara başvurular yapıldığı ifade ediliyor. Bunların her biri ayrı ayrı araştırılması ve kanıtlanması gereken iddialardır. Ama iddiaların varlığı bile sistemin şeffaflığını tartışmaya yeter. Çünkü seçim güvenliği yalnızca sandığın başında değil, sandığa giden süreçte de korunmalıdır. Burada Erzurum açısından da bütün adaylara aynı soru yöneltilmeli: Seçim kampanyanızın maliyeti nedir, bu maliyet hangi kaynaklardan karşılanıyor ve seçim sonrasında üyelerin karşısına hangi ölçülebilir sonuçlarla çıkmayı taahhüt ediyorsunuz? Bu sorunun muhatabı yalnızca Lütfü Yüceli değil; Erzurum Ticaret ve Sanayi Odası başkanlığına aday olan herkes. Üstelik böyle bir açıklama adayları zor durumda bırakmaz. Tam tersine, şeffaflık güven kazandırır. Çünkü mesele kimin daha çok para harcadığı değil, bu paranın nereden geldiği, neden harcandığı ve karşılığında üyeye ne sunulacağıdır. Milyonlarca liralık seçim harcamaları varsa bunun kaynağı ve amacı kamuoyunun bilme hakkıdır. Çünkü burada yalnızca bir oda seçimi yapılmıyor. Üyeler zorunlu aidat ödüyor. Kampanyalar yürütülüyor. Aidat ödeme ve oy karşılığı menfaat sağlama iddiaları ortaya atılıyor. Sonra sandık kuruluyor. Ve bütün bunların adına sadece “Oda Seçimi” deniliyor. Gerçekten sadece bu mu? Maaşı olmayan bir koltuk, neden milyonlarca lira harcatacak kadar değerlidir? Cevabı tek bir adaydan değil, bu koltuğa talip olan herkesten beklemek gerekiyor.